नव्या आयुष्याची सुरुवात : पंढरपूरच्या १५ वर्षीय आदित्यवर फोर्टिस हॉस्पिटल , मुलुंड येथे यशस्वी हृदय प्रत्यारोपण
जवळपास तीन वर्षे गंभीर हृदयविकाराशी झुंज देणाऱ्या आदित्यची प्रत्यारोपणानंतर प्रकृती सुधारली ; लवकरच पुन्हा शाळेत जाण्याची तयारी
सोलापूर – पंढरपूर येथील १५ वर्षीय आदित्य जाधव याच्यावर फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंड येथे १७ जुलै २०२६ रोजी यशस्वी हृदय प्रत्यारोपण करण्यात आले. या प्रत्यारोपणामुळे १५ वर्षीय आदित्य जाधव याला नवजीवन मिळाले. इयत्ता नववीत शिकणाऱ्या आदित्यला जवळपास तीन वर्षांपासून गंभीर हृदयविकाराच्या त्रासाला सामोरे जावे लागत होते. प्रत्यारोपणानंतर प्रकृतीत चांगली सुधारणा झाल्यानंतर त्याला ३१ ऑगस्ट २०२६ रोजी घरी सोडण्यात आले. फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडच्या बाल हृदयरोग विभागाच्या संचालक डॉ. स्नेहल कुलकर्णी यांच्या देखरेखीखाली त्याच्यावर उपचार करण्यात आले. हृदय प्रत्यारोपणाची शस्त्रक्रिया फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडचे हृदय व छातीच्या शस्त्रक्रिया विभागाचे वरिष्ठ सल्लागार डॉ. धनंजय मालनकर आणि त्यांच्या टीमने केली. आदित्यची प्रकृती आता चांगली असून येत्या काही आठवड्यांत तो पुन्हा शाळेत जाण्याची शक्यता आहे.
गेल्या जवळपास तीन वर्षांपासून आदित्यला वारंवार आजारी पडणे, थोडीशी हालचाल केली तरी दम लागणे, अचानक हृदयाचे ठोके वाढणे आणि पायांना सूज येणे अशा त्रासांना सामोरे जावे लागत होते. हळूहळू या त्रासाचा त्याच्या दैनंदिन जीवनावर आणि शाळेत जाण्यावर परिणाम होऊ लागला. त्यामुळे त्याचे अनेक दिवस शाळेत जाणे चुकले, मात्र त्याने शिक्षण सोडले नाही आणि घरी राहून अभ्यास सुरू ठेवला.
त्रास सुरूच राहिल्याने मुंबईत पुढील उपचारांसाठी येण्यापूर्वी पंढरपूर येथे डॉ. ओजस देवकाटे यांनी आदित्यची तपासणी केली. फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंड येथे तपासणी केल्यानंतर त्याच्या हृदयाच्या उजव्या बाजूला गंभीर समस्या असल्याचे आढळले. हृदयातील एका झडपेत मोठ्या प्रमाणात गळती, हृदयाच्या उजव्या बाजूचे कप्पे वाढणे आणि हृदयाची रक्त पंप करण्याची क्षमता मोठ्या प्रमाणात कमी झाल्याचे आढळले.
३ एप्रिल रोजी आपला १५ वा वाढदिवस साजरा करणाऱ्या आदित्यला मित्रांसोबत क्रिकेट खेळण्याची खूप आवड आहे. मात्र प्रकृती बिघडत गेल्याने त्याला क्रिकेट खेळणे सोडावे लागले. ३१ ऑगस्ट रोजी रुग्णालयातून घरी गेल्यानंतर त्याला पुन्हा क्रिकेट खेळण्याची उत्सुकता होती. मात्र सध्या विश्रांती आणि प्रकृती सुधारण्यावर लक्ष केंद्रित करण्याचा सल्ला त्याच्या पालकांनी त्याला दिला आहे. आजारामुळे अनेक वर्षे आपल्या आवडत्या गोष्टींपासून दूर राहिलेल्या आदित्यसाठी पुन्हा मित्रांसोबत क्रिकेट खेळण्याची आशा ही त्याच्या नव्या आयुष्याचा आनंद देणारी बाब ठरली आहे.
दोन वर्षांपूर्वी आदित्यला हृदयातील एका झडपेत गळती आणि हृदयाच्या कप्प्यांचा आकार वाढल्यामुळे फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंड येथे दाखल करण्यात आले होते. त्याच्यावर हृदयाच्या झडपेची दुरुस्ती करण्याची शस्त्रक्रिया करण्यात आली. शस्त्रक्रियेनंतर झडप व्यवस्थित काम करत असतानाही त्याचे हृदय वाढतच राहिले. त्याच्या पायांवर आणि चेहऱ्यावर सूज येत होती तसेच अधूनमधून हृदयाचे ठोके अनियमितपणे वाढत होते.
यानंतर त्याची हृदयाच्या स्नायूंच्या आजारासाठी तपासणी करण्यात आली. एमआरआय तपासणीत त्याला हृदयाच्या उजव्या कप्प्याच्या स्नायूंशी संबंधित गंभीर आजार असल्याचे निदान झाले. प्रकृतीचा त्याच्या आरोग्यावर आणि दैनंदिन जीवनावर होत असलेला परिणाम लक्षात घेऊन डॉक्टरांनी हृदय प्रत्यारोपण हा योग्य पर्याय असल्याचे सांगितले. आवश्यक तपासण्या पूर्ण केल्यानंतर २० फेब्रुवारी २०२६ रोजी आदित्यचे नाव फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडच्या हृदय प्रत्यारोपणाच्या प्रतीक्षा यादीत नोंदवण्यात आले. दाता हृदय उपलब्ध होताच उपचारात विलंब होऊ नये यासाठी त्याला रुग्णालयाच्या जवळ राहण्याचा सल्ला देण्यात आला.
योग्य दात्याची प्रतीक्षा करणे आदित्य आणि त्याच्या कुटुंबासाठी अत्यंत कठीण होते. त्याचे वडील रिक्षा चालवतात आणि ते कुटुंबातील एकमेव कमवते सदस्य आहेत, तर आई गृहिणी आहे. आदित्य पंढरपूरमध्ये आई-वडील आणि दोन मोठ्या बहिणींसोबत राहतो. मुंबईला तातडीने पोहोचता यावे आणि दाता हृदय उपलब्ध झाल्यास वेळ वाया जाऊ नये यासाठी कुटुंबाने काही महिन्यांसाठी पुण्यात स्थलांतर केले.
वाशी, नवी मुंबई येथील एमजीएम न्यू बॉम्बे हॉस्पिटलमध्ये २२ वर्षीय तरुणीला मेंदू मृत घोषित करण्यात आल्यानंतर आदित्यसाठी योग्य दाता हृदय उपलब्ध झाले. आपल्या कुटुंबावर दुःखाचा डोंगर कोसळलेला असतानाही दात्याच्या कुटुंबाने हृदय, फुफ्फुसे, मूत्रपिंड, यकृत, स्वादुपिंड, आतडी आणि रक्तवाहिन्या दान करण्यास संमती दिली. त्यांच्या या निर्णयामुळे अनेक रुग्णांना नवजीवनाची संधी मिळाली.
दाता आणि रुग्णालयांमधील समन्वय, मुंबईतील अवयव प्रत्यारोपणाशी संबंधित यंत्रणा, अवयव काढणे आणि प्रत्यारोपण करणाऱ्या वैद्यकीय टीम, वाहतूक विभाग आणि इतर संबंधित यंत्रणांच्या सहकार्यामुळे दाता हृदय तातडीने फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंड येथे पोहोचवणे शक्य झाले. फोर्टिसच्या हृदय शल्यचिकित्सक, हृदयरोग तज्ज्ञ, भूलतज्ज्ञ, अतिदक्षता विभागातील तज्ज्ञ, प्रत्यारोपण तज्ज्ञ, परिचारिका आणि सहाय्यक कर्मचाऱ्यांच्या एकत्रित प्रयत्नांमुळे आदित्यचे प्रत्यारोपण आणि त्यानंतरची प्रकृती सुधारण्याची प्रक्रिया यशस्वी झाली.
१७ जुलै २०२६ रोजी आदित्यवर यशस्वीपणे हृदय प्रत्यारोपण करण्यात आले. त्यानंतर त्याची प्रकृती हळूहळू सुधारत गेली. प्रत्यारोपणानंतर आता त्याची प्रकृती चांगली आहे. दोन महिन्यांहून अधिक काळ लोटल्यानंतर तो आता चांगल्या प्रकृतीत आहे. पुन्हा शाळेत जाण्याची आणि पूर्वी आवडणाऱ्या गोष्टी हळूहळू सुरू करण्याची त्याला उत्सुकता आहे. सध्या त्याच्या कुटुंबीयांनी त्याला घाई न करता पूर्ण विश्रांती घ्यायचा सल्ला दिला आहे. मात्र, पुन्हा मित्रांसोबत क्रिकेट खेळण्याचा विचारच त्याच्यासाठी आजारापूर्वीचे साधे आणि आनंदी आयुष्य परत मिळवण्याची आशा देणारा आहे.
उपचारांबाबत बोलताना फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडच्या बाल हृदयरोग विभागाच्या संचालक डॉ. स्नेहल कुलकर्णी म्हणाल्या, “आदित्यचा प्रवास दाखवून देतो की मुलांमधील हृदयविकाराचे लवकर निदान आणि योग्य वेळी उपचार किती महत्त्वाचे असतात. मुलांमध्ये हृदयाची कार्यक्षमता कमी होण्याची लक्षणे अनेकदा वारंवार होणारे संसर्ग किंवा सामान्य थकवा समजून दुर्लक्षित केली जातात. त्यामुळे निदान होईपर्यंत उपचाराचे पर्याय मर्यादित होऊ शकतात. योग्य वेळी उपचार मिळाल्यास औषधोपचार, हृदयाच्या झडपेची दुरुस्ती किंवा गरज भासल्यास हृदय प्रत्यारोपणाच्या माध्यमातून मुलांना पुन्हा केवळ आरोग्यच नाही, तर त्यांचे बालपणही अनुभवण्याची संधी मिळू शकते.”
आदित्यच्या कुटुंबासाठी हे प्रत्यारोपण अनेक महिन्यांच्या चिंता, त्याग आणि संघर्षानंतर मिळालेले समाधान आहे. अनेक दात्यांनी केलेल्या आर्थिक मदतीमुळे उपचारांचा खर्च सांभाळणे कुटुंबाला शक्य झाले.
प्रत्यारोपण शल्यचिकित्सक आणि फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडचे हृदय व छातीच्या शस्त्रक्रिया विभागाचे वरिष्ठ सल्लागार डॉ. धनंजय मालनकर म्हणाले, “आदित्यच्या उपचारातील वैद्यकीय आव्हानांपेक्षा त्याचा सकारात्मक दृष्टिकोन आमच्या लक्षात राहिला. तो उत्तम चित्र काढतो. अतिदक्षता विभागात कृत्रिम श्वसनयंत्राचा आधार काढल्यानंतर काही वेळातच तो भगवान विठ्ठल आणि गणपतीची चित्रे काढण्यात मग्न झाला होता. त्याची श्रद्धा आणि एकाग्रतेने त्याच्या शस्त्रक्रियेनंतरच्या प्रकृती सुधारण्यातही सकारात्मक भूमिका बजावली असावी.”
फोर्टिस हॉस्पिटल, मुलुंडच्या सुविधा संचालिका सुश्री रिंकू मवानी म्हणाल्या, “हे यश तरुण रुग्णांमधील गुंतागुंतीच्या हृदयविकारांवर उपचार करण्यासाठी आमच्या विविध विभागांच्या तज्ज्ञ टीमची क्षमता दाखवते. स्वतःच्या दुःखाच्या काळातही अवयवदानाचा निर्णय घेणाऱ्या दात्याच्या कुटुंबाचे आम्ही मनापासून आभारी आहोत. अधिकाधिक रुग्णांना विशेष प्रत्यारोपण उपचार मिळावेत आणि त्यांना निरोगी आयुष्य जगण्याची संधी मिळावी यासाठी आम्ही सातत्याने प्रयत्न करत राहू.”
अवयवदानाचा माणुसकीचा संदेश :
२२ वर्षीय तरुणीच्या कुटुंबाने दुःखाच्या प्रसंगीही अवयवदानाचा निर्णय घेतला. हृदय, फुफ्फुसे, मूत्रपिंड, यकृत, स्वादुपिंड, आतडी आणि रक्तवाहिन्या दान करण्यात आल्या. या निर्णयामुळे अनेक रुग्णांना नवजीवनाची संधी मिळाली.
पंढरपूर कनेक्टसाठी सबहेड :
पंढरपूरच्या नववीतील आदित्यची तीन वर्षांची हृदयविकाराशी झुंज संपली; दात्याच्या हृदयामुळे पुन्हा शाळा आणि क्रिकेटचे स्वप्न.
पर्यायी महत्त्वाचे मुद्दे :
पंढरपूरच्या १५ वर्षीय आदित्यला अवयवदानातून मिळाले नवजीवन
तीन वर्षांची हृदयविकाराशी झुंज संपली ; पंढरपूरच्या आदित्यवर यशस्वी हृदय प्रत्यारोपण
दात्याच्या हृदयाने वाचले आदित्यचे आयुष्य; पुन्हा क्रिकेट खेळण्याचे स्वप्न
पंढरपूरच्या आदित्यला नव्या आयुष्याची चाहूल ; मुंबईत यशस्वी हृदय प्रत्यारोपण
दुःखातही अवयवदानाचा निर्णय; १५ वर्षीय आदित्यला मिळाले नवजीवन
