ओस्लो – व्हेनेझुएलाच्या विरोधी पक्षनेत्या मारिया मचाडो यांना नोबेल शांतता पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे. त्यांनी व्हेनेझुएलामध्ये लोकशाही हक्कांच्या संवर्धनासाठी अथक प्रयत्न केले आहेत आणि हुकूमशाहीतून लोकशाहीकडे शांततापूर्ण संक्रमण घडवून आणले आहे.
नोबेल समितीने म्हटले आहे की, जगातील अनेक भागांमध्ये हुकूमशाही वाढत असताना आणि लोकशाही कमकुवत होत असताना, मारिया मचाडोसारख्या व्यक्तींचे धाडस आशा देते. समितीने म्हटले आहे की, लोकशाही ही चिरस्थायी शांततेची पूर्वअट आहे. जेव्हा सत्ता हिंसाचार आणि भीतीद्वारे जनतेला दडपते तेव्हा अशा धाडसी व्यक्तींचा सन्मान करणे आवश्यक होते.
माचाडो यांनी लोकशाहीच्या भल्यासाठी काम करणारी सुमाते ही संघटना स्थापन केली. त्यांनी देशात मुक्त आणि निष्पक्ष निवडणुकांसाठी सातत्याने वकिली केली आहे. विजेत्याला ११ दशलक्ष स्वीडिश क्रोनर (₹१०.३ कोटी), एक सुवर्णपदक आणि एक प्रमाणपत्र मिळेल. जर एकापेक्षा जास्त विजेते जिंकले तर बक्षीस रक्कम त्यांच्यामध्ये विभागली जाईल. १० डिसेंबर रोजी ओस्लो येथे पुरस्कार प्रदान केले जातील. नोबेल शांतता पुरस्कार १० डिसेंबर रोजी नॉर्वेची राजधानी ओस्लो येथे प्रदान केला जाईल.
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प अनेक महिन्यांपासून नोबेल पुरस्कारासाठी दावेदारी करत होते, परंतु नोबेल समितीने त्यांची पुरस्कारासाठी निवड केली नाही. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी नोबेल पुरस्कारासाठी दावा केला होता पण त्यांचं स्वप्न भंगलंय.
चावेझ यांचे भाषण थांबवल्याने मचाडो यांना प्रथम जगभरात प्रसिद्धी मिळाली
व्हेनेझुएलाच्या तत्कालीन राष्ट्राध्यक्षांचे भाषण थांबवून मचाडो यांनी प्रथम आंतरराष्ट्रीय स्तरावर लक्ष वेधले. ही घटना १४ जानेवारी २०१२ रोजी घडली. चावेझ यांनी संसदेत ९ तास ४५ मिनिटांचे भाषण दिले होते तेव्हा मचाडो यांनी त्यांच्यावर ओरडून त्यांना “चोर” म्हटले आणि लोकांची जप्त केलेली मालमत्ता परत करण्याची मागणी केली.
प्रत्युत्तरात, चावेझ म्हणाले की ते पात्र नसल्याने ते चर्चा करणार नाहीत. ही घटना देशभर चर्चेचा विषय बनली आणि मचाडो यांना एक धाडसी विरोधी पक्षनेता म्हणून स्थापित केले.
मचाडो यांचे आतापर्यंतचे पुरस्कार:
- २०२५ मध्ये, लोकशाहीच्या लढाईत त्यांच्या कार्यासाठी त्यांना नोबेल शांतता पुरस्कार मिळाला.
- २०२४ सखारोव्ह पुरस्कार: युरोपियन संसदेने त्यांना आणि एडमंडो गोन्झालेझ यांना लोकशाहीच्या रक्षणासाठी केलेल्या कार्यासाठी हा पुरस्कार प्रदान केला.
- २०२४ वाक्लाव हॅवेल मानवाधिकार पुरस्कार: युरोप कौन्सिलने मानवी हक्कांसाठी त्यांच्या कार्याचा गौरव केला.
- २०२५ करेज पुरस्कार: जिनेव्हा समिट फॉर ह्युमन राइट्सने त्यांना आणि गोन्झालेझ यांना हा पुरस्कार प्रदान केला.
- २०१८ बीबीसी सन्मान: बीबीसीने त्यांना जगातील १०० सर्वात प्रभावशाली महिलांमध्ये स्थान दिले.
